عکاسی (2)

شکوفه های بهاری

شکوفه های درخت هلو

اسماء میرخطیب

عکاسی (1)

شکوفه های بهاری

شکوفه درخت هلو

اسماء میرخطیب

گل سازی (4)

گل سازی با خمیر گل چینی

اسماء میرخطیب

گل سازی (3)

گل سازی با خمیر گل چینی

اسماء میرخطیب

گل سازی (2)

گل سازی با خمیر گل چینی

اسماء میرخطیب

گل سازی (1)

گل سازی با خمیر گل چینی

اسماء میرخطیب

مقاله (8)

هستی‌شناسی فضایی در راستای حسِّ‌تعلُّق به فضای مسکونی

 اسماء میرخطیب^1*، شهاب عباس‌زاده²، مسیح‌الله معصومی³، اباصلت عسکری رابری⁴

¹ دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه حکیم سبزواری، [e-mail]

² استادیار و عضو هیئت علمی دانشگاه حکیم سبزواری، [e-mail]

³عضو هیئت علمی دانشگاه حکیم سبزواری، [e-mail]

⁴عضو هیئت علمی دانشگاه حکیم سبزواری، [e-mail]

 چكيده

فضا نقش مهمی در بازشناسی اشیاء و تعامل انسان با محیط پیرامون خود دارد. اگر فضا یک مفهوم پیچیده و مبهم است به این دلیل است که مسکن هم یک رویداد با لذات پیچیده می‌باشد. مسکن یعنی مجموعه‌ای از فضاهای نرم و سخت، عمومی و خصوصی، بسته و باز با کاربردهای گوناگون. مسکن و محیط‌های مسکونی دارای فضاهای مختلفی است که در سطوح مختلف چیدمان یافته و انسان‌ها باید با این فضاها ارتباط برقرار کنند، که گاه به آن احساس تعلُّق دارند و گاه از آن گریزانند. لذا با توجه به اینکه فضا، یکی از عوامل مؤثر دراحساس تعلُّق کاربران به فضاهای مسکونی می‌باشد، این مهم ضرورت انجام مطالعات گسترده در باب شناسایی در جهت بهبود عناصر فضایی در ابعاد کمی و کیفی کشور را می‌‌طلبد. لذا پژوهش حاضر یک پژوهش تحلیلی - توصیفی می‌باشد و جمع‌آوری داده‌ها از بين كتب و مقالات بوده است و هدف آن رسیدن به ساختار مشخصی از عناصر فضایی در مسکن برای طراحی مطلوب در جهت رسیدن به حسِّ‌تعلُّق می‌باشد. لذا پس از بررسی نظرات مختلف فلاسفه، اندیشمندان علوم مختلف و معماران به تبعین دیاگرام کلی فضا پرداخته شد. نتایج حاکی از آن است که فضا پدیده‌ای فیزیکی، محصولی از فرایند اجتماعی و پدیده‌ای زاییده فکر می‌باشد که در فضای هستی موجبات حسِّ‌تعلُّق انسان را فراهم می‌نماید. در مدلِ نهایی فضا باید از طریق تعریف به مکان تبدیل شود تا موجب حسِّ‌تعلُّق گردد. کالبد نیز با توجه به سه مؤلفه عملكردي، تجربي- زيباشناختي و زيست‌محيطي و مکان نیز با ابعاد شناختی، رفتاری و عاطفی است که موجب حسِّ‌تعلُّق می‌شود. در نهایت مؤلفه‌های فضایی با تأثيرگذاري بر فعاليت‌ها و تعاملات اجتماعي و غني‌سازي معاني و مفاهيم مكان بر حسِّ‌تعلُّق به ‌مكان استفاده‌كنندگان اثر می‌گذارد. نمودارهای پيشنهادي كاربردي بوده و مي‌تواند راهبردی براي آگاهي طراحان در جهت طراحی مطلوب مسکن، نسبت به چگونگي تأثير فضايِ‌معماري بر حسِّ‌تعلُّق استفاده‌كنندگان فراهم آورد.

 واژه‌هاي كليدي:هستی شناسی‌فضا، کالبد، مکان، حسِّ‌تعلُّق، مسکن

ارائه سخنرانی در اولین کنفرانس ملی شهرسازی، مدیریت شهری و توسعه پایدار، تهران اسفند ماه 1393.

دانلود: http://www.civilica.com

مقاله (9)

بررسی و تحلیل مؤلفه‌های کالبدیِ سلسله مراتب فضایی در راستای رسیدن به حسِّ‌تعلُّق به مکان در مجتمع‌های مسکونی

(نمونه موردی: مجتمع‌مسکونی فرهنگ در شهرستان مشهد)

 اسماء میرخطیب^1*

1-  پژوهشگر وکارشناسی ارشد معماری

[e-mail]

نام ارائه ­دهنده: اسماء میرخطیب

 چکیده 

روند رو به رشد شهرها كه حاصل رشد جمعیت و مهاجرت است، نیاز به مسكن در قالب مجتمع‌های مسکونی را به شدت افزایش داده است. لذا سرعت تولید، در بسیاری از مواقع سبب توجه به كمیت و غفلت از كیفیت شده است. نگرش کمی به مسكن و توجه به رفع كمبودها از طرفی و محور قرار دادن سودآوری از طرف دیگر، به نادیده گرفتن بسیاری از نیازهای انسانی و ضرورت‌های معماری، از جمله اصل سلسله مراتب فضایی در کالبد معماری می‌باشد. عدم رعایت این اصل باعث عدم پاسخگویی به نیازهای ساکنین و در پی آن عدم حسِّ‌تعلُّق استفاده‌كنندگان شده است. بنابراین ضروری است که با بررسی عوامل کالبدی مؤثر در ایجاد سلسله مراتب فضایی، به بعد معنوی مسکن و بدنبال آن افزایش حسِّ‌تعلُّق ساکنین پرداخته شود. این پژوهش سعی دارد تا با استفاده از مطالعات کتابخانه­ای و مشاهدات میدانی به بازشناسی مؤلفه‌های کالبدی سلسله مراتب فضایی در مجتمع‌های مسکونی در جهت رسیدن به حسِّ‌تعلُّق ساکنین با کالبد مجتمع‌ها بپردازد؛ و از طریق مطالعه تطبیقی هر یک از مؤلفه‌ها را باز خوانی کند. برای نیل به این هدف مجتمع‌مسکونی فرهنگ در شهرستان مشهد انتخاب و مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاکی از آن است که مؤلفه‌های کالبدی سلسه مراتب فضایی در سه دسته تفکیک و تمایز (عرصه‌بندی و عدم تداخل فعالیت‌ها، عدم اشراف و دید، ویژگی‌های متفاوت کالبدی نمادها و علائم فیزیکی برای قلمرو)، مرز (تقویت لبه‌ها و نشانه‌ها) و ارتباط و اتصال (طراحی نقاط انتقالی، ایجاد هماهنگی بین فضاها، تعیین جهت مسیر)، از جمله مؤلفه‌های تأثیرگذار در جهت افزایش حسِّ‌تعلِّق ساکنین با کالبد مجتمع‌مسکونی می‌باشند، که باید مورد توجه قرار گیرند. راهبردها، سیاستگذاری‌ها و اسکیس‌های پیشنهادی کاربردی بوده و می‌تواند راهبردی برای آگاهی طراحان نسبت به چگونگی تأثیر فضاهای مجتمع در جهت افزایش حسِّ‌تعلُّق ساکنین را فراهم آورد.

 کلمات کليدي:حسِّ‌تعلق، سلسله مراتب فضایی، عناصر کالبدی، مجتمع‌مسکونی فرهنگ، مشهد.

ارائه سخنرانی در دهمین سمپوزیم پیشرفت‌های علم و تکنولوژی 10^th sastech  و چهارمین همایش ملی معماری، شهرسازی و پژوهش های نیاز محور با محوریت تحولات نوین و پژوهش های کاربردی، 29 بهمن ماه سال 1394.

دانلود: http://www.civilica.com

مقاله (5)

بررسی مقایسه‌ای مفاهیم قدسی در نیایشگاه­های ادیان توحیدی (مسجد، کلیسا و کنیسه)

(نمونه­ها­ی موردی: مسجد حضرت ابراهیم خلیل­الله، کلیسای مریم مقدس و کنیسای حییم در خیابان سی­ تیر تهران)

جواد دیواندری¹، سیده آیدا برکاتی²، حسین علیپور³، اسماء میرخطیب⁴

¹ استادیار، دانشکده­ی معماری و هنر دانشگاه کاشان، jdivandari.kashanu.ac.ir

² پژوهشگر، کارشناسی ارشد مهندسی معماری دانشگاه کاشان،[e-mail]

³ پژوهشگر کارشناسی ارشد  شهرسازی ، [e-mail]

⁴ پژوهشگر کارشناسی ارشد مهندسی معماری، [e-mail]

چکیده

معابد و نیایشگاه­ها از مهم‌ترین مظاهر مفاهیم مقدس در ادیان هستند، مفاهیم مقدس در هر دین به‌صورت نمادهایی مقدس متظاهر می­شود، که با بررسی هر یک تشابه و تفاوت میان آن­ها آشکارشده و با واکاوی تفاوت هر یک از نیایشگاه­ها می­توان به مفاهیم قدسی پشتوانه­ی آن­ها دست‌یافت. چنین تمایزاتی نشانه­ی تفاوت­هایی است که در معانی آن­ها وجود دارد. این پژوهش سعی دارد تا با بهره­گیری از مطالعات کتابخانه­ای و مشاهدات میدانی به بازشناسی و تبیین اصول مفهومی قدسی در هر یک از نیایشگاه­های (کنیسه، کلیسا و مسجد) ادیان ابراهیمی (توحیدی) بپردازد و از طریق مطالعات تطبیقی، مفاهیم هر یک را بازخوانی کند. برای نیل به هدف مذکور سه نمونه­ی نزدیک به هم از این نیایشگاه­ها در خیابان سی­تیر تهران واقع در منطقه­ی 12 شهرداری انتخاب شد و مورد بررسی قرار گرفت. برای هر مفهوم هفت شاخصه (محوربندی، مرکزگرایی، سلسله مراتب، حرکت درون فضا، درون­گرایی و برون­گرایی، استقلال فضا در عین وحدت و در نهایت هندسه) تنظیم و به شکل تطبیقی امتیازدهی شد. بررسی­ها حاکی از آن است که کلیسا و مسجد سطح زیبا سازی بیشتری نسبت به کنیسه دارند و بدین ترتیب این دو نیایشگاه به میزان بیشتری بستر انس و نزدیکی انسان­ها را با معبود را فراهم می­آورند.

 واژه‌هایکلیدی  : امر قدسی، مکان قدسی، نیایشگاه، مسجد، کلیسا، کنیسه

ارائه سخنرانی در دومین کنگره بین‌المللی افق‌های جدید در معماری و شهرسازی با رویکرد هویت ایرانی اسلامی در 1 اسفند ماه سال 1394 در دانشگاه تربیت مدرس تهران

دانلود: http://www.civilica.com

مقاله (6)

بررسی مفاهیم قدسی در مصلی و مسجد بر اساس فقه و عرفان شیعه

(نمونه موردی: مصلی امام‌خمینی، مسجد جامع و مسجد امام در شهر تهران)

مهدی حمزه‌نژاد¹، سیده آیدا برکاتی^2*، اسماء میرخطیب³

1 – استادیار دانشکده‌ی معماری و شهرسازی دانشگاه علم و صنعت ایران [e-mail]

2 – دانشجوی کارشناسی ارشد معماری، دانشگاه کاشان، [e-mail]

3 –کارشناسی ارشد معماری، [e-mail]

چکیده

فضاهای عبادی ادیان از مهم‌ترین مظاهر تجلی هنر قدسی در کالبد است. بدین­ترتیب با واکاوی معیارهای قدسی متجلی در هر بنا می­توان به چگونگی تجلی، تفاوت­ها و شباهت­ها در غالب نمادهایی دست­یافت. این پژوهش سعی دارد تا با استفاده از مطالعات کتابخانه­ای و مشاهدات میدانی به بازشناسی مفاهیم قدسی بر اساس فقه و عرفان شیعه دست­یابد و از طریق مطالعات تطبیقی به بررسی و نمود مفاهیم یاد شده در هر بنا بپردازد. برای این منظور نمونه­ای از مصلی، مسجد جامع و مسجد محلی در شهر تهران انتخاب شد و مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس مطالعات انجام شده دو مفهوم زیباسازی (تشبیه) و معناسازی (تنزیه) مورد بررسی قرار گرفت، برای هر مفهوم پنج شاخصه در نظر گرفته شد. و بر اساس آن­ها امتیاز دهی صورت گرفت. بررسی­ها حاکی از آن است که در مسجد جامع با عنوان هنر شباهت­نما، در مسجد، هنر شباهت‌نما-شباهت­زدا و در مصلی با عنوان هنر شباهت­زدا دیده می­شود.

 کلمات کلیدی: تشبیه، تنزیه، جمال، جلال، امرقدسی، مسجد، مصلی.

سومین کنفرانس ملی و اولین کنفرانس بین‌المللی پژوهش‌های کاربردی در مهندسی عمران، معماری و مدیریت شهری، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، 20 و 21 اسفندماه 1394

دانلود: http://www.civilica.com